เอ็มเจ ชีทราม คลังดาวโหลดเฉลยข้อสอบ ม.รามคำแหง แหล่งเรียนรู้ คู่คุณธรรม

การสอบไล่ภาคฤดูร้อน ปีการศึกษา 2551
ข้อสอบกระบวนวิชา LW 208 กฎหมายแพ่งและพาณิชย์ว่าด้วยละเมิด

สอบวันที่ 23 พฤษภาคม 2552 คาบที่ 1 เวลา 09.30 - 12.00 น.

คำแนะนำ ข้อสอบเป็น อัตนัยล้วน มี 4 ข้อ

ถามข้อ 1. วันเกิดเหตุ จำเลยเห็นคนตาบอดกำลังจะข้ามถนน จำเลยจึงเข้าไปจูงมือคนตาบอด หลังจากจูงมาได้ครึ่งทาง จำเลยปล่อยคนตาบอด ไว้แล้วจำเลยข้ามไปคนเดียว ปรากฏว่านายแดงขับรถยนต์วิ่งมาชนคนตาบอดได้รับบาดเจ็บ ข้อเท็จจริงได้ความว่า ถนนบริเวณจุดเกิดเหตุมีรถวิ่งผ่านไปมาเป็นจำนวนมาก ดังนี้ จำเลยจะต้องรับผิดในทางละเมิดต่อคนตาบอดหรือไม่ เพราะเหตุใด

ธงคำตอบ
หลักกฎหมาย ป.พ.พ.มาตรา 420

หลักเกณฑ์ในความรับผิดทางละเมิดมีดังต่อไปนี้

1. ผู้ใดกระทำโดยจงใจหรือประมาทเลินเล่อ

2. กระทำต่อผู้อื่นโดยผิดกฎหมาย

3. กระทำให้ผู้อื่นได้รับความเสียหาย

4. ความสัมพันธ์ระหว่างการกระทำและผลของการกระทำ

การที่บุคคลจะต้องรับผิดในทางละเมิดจะต้องมีการกระทำเกิดขึ้นก่อนซึ่งการกระทำนั้นแบ่งเป็น 2 ความหมาย

- การเคลื่อนไหวร่างกายที่แสดงออกมาภายนอกโดยรู้สำนึก

- การกระทำโดยการงดเว้น

ซึ่งการกระทำที่ถือว่าเป็นการงดเว้นนั้นจะต้องมีหน้าที่เกิดขึ้นไม่ว่าหน้าที่นั้นจะเกิดจากบทบัญญัติของกฎหมาย หน้าที่ตามระเบียบหรือคำสั่งในการปฏิบัติงานหน้าที่ตามสัญญา หน้าที่ตามความสัมพันธ์ หากกรณีมีหน้าที่เกิดขึ้นแล้วผู้นั้นไม่กระทำการตามหน้าที่ดังกล่าวถือว่าเป็นการกระทำโดยการงดเว้น

จากข้อเท็จจริงตามปัญหาพิจารณาได้ว่าการที่จำเลยจูงมือคนตาบอดข้ามถนนไปได้ครึ่งทางแล้วทิ้งคนตาบอดไว้เกาะกลางถนน การงดเว้นดังกล่าวถือได้ว่าเป็นการกระทำตามความหมายที่ 2 เพราะเป็นการงดเว้นในกรณีที่มีหน้าที่ตามความสัมพันธ์ที่ก่อขึ้นก่อนแล้ว กล่าวคือ เมื่อจำเลยเข้าช่วยเหลือคนตาบอด พาข้ามถนนไปได้ครึ่งทางจำเลยย่อมมีหน้าที่ที่จะต้องช่วยเหลือคนตาบอดให้ตลอดรอดฝั่ง ดังนั้น การงดเว้นของจำเลยจึงถือว่าเป็นการกระทำและการกระทำดังกล่าว จำเลยย่อมรู้สึกความเสียหายที่จะเกิดขึ้นกับคนตาบอดในขณะที่คนตาบอดกำลังจะข้ามถนน จึงเป็นการกระทำโดยจงใจและกระทำต่อคนตาบอดโดยผิดกฎหมายทำให้คนตาบอดได้รับบาดเจ็บ และการงดเว้นซึ่งถือว่าเป็นการกระทำของจำเลย สัมพันธ์กับผลของการงดเว้นดังกล่าว จำเลยจึงต้องรับผิดต่อคนตาบอด

สรุป จำเลยต้องรับผิดในทางละเมิดตามมาตรา 420

ถามข้อ 2. นายแดงเป็นนายจ้าง นาย ก. เป็นลูกจ้าง นายแดงใช้ให้นาย ก. ขับรถจากกรุงเทพฯ ไปส่งของที่จังหวัดนครราชสีมา นาย ก. ปฏิบัติตามคำสั่งโดยขับรถไปส่งของที่จังหวัดนครราชสีมา เสร็จเรียบร้อยก็เดินทางกลับกรุงเทพฯ ขณะที่ขับมาถึงจังหวัดสระบุรี นายหนึ่งว่าจ้างให้นาย ก. ขับรถไปขนมันสำปะหลังโดยจะให้ค่าตอบแทน 5,000 บาท ระหว่างที่นาย ก. ขับรถไปขนมันสำปะหลัง นาย ก. ขับรถความประมาทเลินเล่อไปชนนายขาวได้รับบาดเจ็บ ดังนี้ นายขาวจะฟ้องใครให้รับผิดในทางละเมิดได้หรือไม่ เพราะเหตุใด

ธงคำตอบ

หลักกฎหมาย ป.พ.พ.มาตรา 420,มาตรา 425 ,มาตรา 428

มาตรา 425 มีหลักเกณฑ์ดังต่อไปนี้

- ลูกจ้ากระทำละเมิดต่อบุคคลอื่น

- ลูกจ้างกระทำละเมิดในระหว่างที่เป็นลูกจ้าง

- ลูกจ้างกระทำละเมิดในทางการที่จ้าง

- นายจ้างต้องร่วมรับผิดกับลูกจ้างในกรณีที่ลูกจ้างไปทำละเมิดในทางการที่จ้าง ซึ่ง

- ในทางการที่จ้าง ก็คือ การทำงานในกิจการของนายจ้างเพื่อให้งานลุล่วงไป

จากข้อเท็จจริงตามปัญหา การที่นาย ก. ขับรถด้วยความประมาทเลินเล่อไปชนนาย ขาวทำให้นายขาวได้รับบาดเจ็บ ถือว่านาย ก. กระทำละเมิดต่อนายขาวตามมาตรา 420 ดังนั้น นายขาวสามารถฟ้องให้นาย ก. รับผิดในทางละเมิดตามมาตรา 420 ได้

กรณีที่จะฟ้องนายแดงนายจ้างได้หรือไม่นั้นพิจารณาจากการที่นายแดงนายจ้างใช้ให้นาย ก. ลูกจ้างขับรถไปส่งของที่จังหวัดนครราชสีมา และเมื่อส่งของเสร็จ นาย ก. ได้ขับรถเพื่อที่จะกลับกรุงเทพฯ นาย ก. ขับรถประมาทเลินเล่อชนนายขาวได้รับบาดเจ็บถือว่ากรณีดังกล่าว การกระทำละเมิดของ นาย ก. อยู่ในระหว่างทางการที่จ้างเพราะเนื่องจากว่าการที่นายจ้างใช้ให้ลูกจ้างขับรถไปส่งของยังต่างจังหวัด ตราบใดที่ลูกจ้างยังไม่ได้นำรถ กลับคืนสู่ความครอบครองของนายจ้างถือว่าอยู่ในทางการที่จ้างดังนั้น เมื่อ นาย ก. ลูกจ้างทำละเมิดต่อนายขาวในระหว่างทำการที่จ้าง นายแดงนายจ้างจึงต้องร่วมรับผิดกับนาย ก. ด้วย นายขาว จึงฟ้องนายแดงได้ ตามมาตรา 425

กรณีของนายหนึ่งนั้นเนื่องจากการที่นายหนึ่งได้ว่าจ้างในนาย ก. ขับรถไปขนมันสำปะหลังโดยให้ค่าจ้างนาย ก. 5,000 บาท ถือว่าสัญญาระหว่างนายหนึ่งกับนาย ก. เป็นสัญญาจ้างทำของ ซึ่งมาตรา 428 บัญญัติให้ผู้ว่าจ้างไม่ต้องรับผิดร่วมกับผู้รับจ้างในความเสียหายอันผู้รับจ้างได้ก่อขึ้นในระหว่างทำงานที่จ้าง เว้นแต่ผู้ว่าจ้างจะเป็นผู้ผิดในการงานที่สั่งให้ทำ หรือในคำสั่งที่ตนได้ให้ไว้หรือในการเลือกหาผู้รับจ้าง เมื่อนายหนึ่งผู้ว่าจ้างมิได้มีส่วนผิดจึงไม่ต้องร่วมรับผิดกับนาย ก. ตามมาตรา 428

สรุป นายขาวฟ้อง นาย ก. และนายแดงให้รับผิดได้ แต่จะฟ้องให้นายหนึ่งรับผิดไม่ได้

ถามข้อ 3. นาย ก. และนาง ข. อยู่กินด้วยกันแต่ไมได้จดทะเบียนสมรส มีบุตรคนหนึ่งคือ เด็กชายแดง เมื่อนาง ข. คลอดเด็กชายแดงแล้ว ต่อมาถึงแก่ความตาย นาย ก. ได้อุปการะเลี้ยงดูเด็กชายแดงตลอดมา นาย ก. ยินยอมให้เด็กชายแดงใช้นามสกุลของ นาย ก. นาย ก. ส่งเสียเด็กชายแดงให้เรียนหนังสือ วันเกิดเหตุนายโหดขับรถด้วยความประมาทเลินเล่อชนนาย ก. ถึงแก่ความตาย ดังนี้

- เด็กชายแดงจะเรียกค่าปลงศพจากนายโหดได้หรือไม่ เพราะเหตุใด

- เด็กชายแดงจะเรียกค่าขาดไร้อุปการะจากนายโหดได้หรือไม่ เพราะเหตุใด

แนวคำตอบ หลักกฎหมาย ป.พ.พ. มาตรา 443

ในกรณีที่มีการกระทำละเมิด และผู้ถูกกระทำละเมิดถึงแก่ความตายนั้น ผู้กระทำละเมิดต้องรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทน

ในกรณีของค่าปลงศพ นั้นบุคคลที่สามารถเรียกได้ต้องเป็น ทายาทผู้มีสิทธิได้รับมรดกของผู้ตาย ส่วนกรณีของค่าขาดไร้อุปการะนั้นต้องดูหน้าที่ตามกฎหมายว่าผู้ถูกกระทำละเมิดมีหน้าที่ต้องอุปการะหรือไม่

จากข้อเท็จจริงตามปัญหาพิจารณาได้ว่า การที่นายโหดขับกรถโดยประมาทเลินเล่อชนนาย ก. ถึงแก่ความตาย ถือว่านายโหดกระทำละเมิดต่อนาย ก. ตามมาตรา 420 นายโหดต้องรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนเพื่อละเมิด

ในกรณีที่ของค่าปลงศพ นั้น การที่ นาย ก. นาง ข. ไม่ได้จดทะเบียนสมรส สถานะของ เด็กชายแดง จึงเป็นบุตรนอกกฎหมาย เมื่อนาง ข. ตาย นาย ก. ได้อุปการระเลี้ยงเด็กชายแดง นาย ก. ยินยอมให้เด็กชายแดง ใช้นามสกุลของนาย ก. นาย ก. ส่งเสีย เด็กชายแดงให้ได้เรียนหนังสือ กรณีดังกล่าวถือได้ว่าบิดาได้รับรองโดยพฤติการณ์ตามความใน มาตรา 1627 ส่งผสให้ เด็กชายแดงเป็นผู้สืบสันดานที่กฎหมายรับรองและคุ้มครอง เมื่อเด็กชายแดงเป็นผู้สืบสันดานที่กฎหมายรับรองและคุ้มครองแล้วจึงถือว่าเป็นทายาท ตามความ มาตรา 1629 (1) ดังนั้นเด็กชายแดงจึงฟ้องเรียกค่าปลงศพได้

ส่วนกรณีของค่าขาดไร้อุปการะ นั้น เด็กชายแดงฟ้องเรียกค่าขาดไร้อุปการะไม่ได้เพราะเหตุผลที่ว่าถึงแม้นาย ก. จะได้รับรองโดยพฤติการณ์ตามมาตรา 1627 ก็ตาม แต่สถานะของเด็กชายแดงก็ยังเป็นบุตรไม่ชอบด้วยกฎหมายอยู่จึงฟ้องเรียกค่าขาดไร้อุปการะไม่ได้ เพราะบุตรที่จะเรียกค่าขาดไร้อุปการะได้ต้องเป็นบุตรที่ชอบด้วยกฎหมาย ซึ่งบุตรที่ไม่ชอบด้วยกฎหมาย จะกลายเป็นบุตรที่ชอบด้วยกฎหมายต้องเข้าหลักเกณฑ์มาตรา 1542 คือ

- บิดามารดา สมรสภายหลัง

- บิดาจดทะเบียนรับรองบุตร

- คำพิพากษาของศาลว่าเป็นบุตร

สรุป เด็กชายแดงเรียกค่าปลงศพได้ แต่เรียกค่าขาดไร้อุปการะไม่ได้




ถามข้อ 4. นายเอกกับนายโทเป็นศัตรูกัน วันเกิดเหตุขณะที่นายเอกขับรถยนต์ไปตามถนนเห็นนายโทเดินมานายเอกขับรถเพื่อที่จะชนนายโท นายโทเห็นจวนตัวจะหลบก็หลบไม่ทัน นายโทจึงใช้อาวุธปืนยิงยางรถยนต์ของนายเอกแตก 2 เส้น คิดเป็นเงิน 5,000 บาท ดังนี้ นายโทจะต้องรับผิดชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่นายเอกหรือไม่เพราะเหตุใด



ธงคำตอบ
หลักกฎหมาย ป.พ.พ. มาตรา 420 ,มาตรา 449, มาตรา 450 ว.3

หลักเกณฑ์ในการป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมาย มีดังนี้

- เป็นการป้องกันสิทธิของตนเอง

- ภยันตรายที่เกิดขึ้นจะต้องเกิดจากการประทุษร้ายอันละเมิดต่อกฎหมาย

- ภยันตรายนั้นเป็นภยันตรายที่ใกล้จะถึงตัว

- ผู้กระทำได้กระทำไปพอสมควรแก่เหตุ

จากข้อเท็จจริงตามปัญหาพิจารณาได้ว่า การกระทำของนาย โท ดังกล่าวนั้นเป็นการป้องกันสิทธิของตนเอง ซึ่งภยันตรายที่เกิดจากการที่จำเลยขับรถเพื่อที่จะพุ่งเข้าชนนายโท นั้นถือว่า เป็นภยันตรายที่เกิดจากการประทุษร้ายอันละเมิดต่อกฎหมายและใกล้จะถึงต่อนายโท และการที่นายโท กระทำไปนั้นเป็นการกระทำพอสมควรแก่เหตุ ถือว่าเป็นการป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมาย ได้รับนิรโทษกรรมตาม มาตรา 449 ไม่ต้องชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้กับนายเอก

อนึ่งการกระทำของโทดังกล่าวนี้ ไม่ต้องด้วยมาตรา 450 วรรคสาม เพราะเนื่องจากว่ารถยนต์คือ ทรัพย์นั้น ไม่ได้เป็นต้นเหตุ แต่กรณีนี้นายโททำละเมิดโดยใช้รถยนต์เป็นเครื่องมือ

สรุป นายโท ไม่ต้องรับผิดชอบใช้ค่าสินไหมทดแทนให้กับนายเอกเพราะได้รับนิรโทษกรรมตามมาตรา 449